Karteli u međunarodnom poslovanju

Maturski, Seminarski , Maturalni i diplomski radovi iz ekonomije: menadzment, marketing, finansija, elektronskog poslovanja, internet tehnologija, biznis planovi, makroekonomija, mikroekonomija, preduzetnistvo, upravljanje ljudskim resursima, carine i porezi.


Karteli su sporazumi koje sklapaju konkurentene tvrtke o smanjenju konkurencije među njima. Oni su klasični sporazumi protiv konkurencije. Ove vrste restrikcija, restriktivne prakse i svih formi tajnih ugovora te vrste su vrlo destruktivni. Karteli su, po pravilu, tajni sporazumi, ali se javljaju i u okvirima trgovačkih udruženja i primjenjuju se u okvirima mehanizama koji zamagljuju njihovu stvarnu prirodu. Po pravilu, sadrže dogovore o fiksnim cjenama, podjeli tržišta i zaštiti domaćeg tržišta od stranih proizvođača. Naročito su pogubni sporazumi o podjeli tržišta jer za posledicu imaju rušenje dostignutog stepena integracije i, po pravilu, onemogućavu napore učesnika da dostignu veći nivo kvaliteta. Osim toga, održavaju relativno visoke cjene i niske perfomanse što je sve zajedno protiv interesa potrošača. Karteli su ranije bili na državnom nivou. Međutim, rastom evropskog integarcionog procesa oni postaju transevropski problem. Posle uspostavljanja WTO karteli postaju svjetski problem i konstituišu se na svjetskom nivou. Oni su problem koji percipiraju u svojim djelatnostima Ministarsrtvo pravde SAD i Evropska Komisija...

Kartel kao zloupotreba položaja

Medjunarodno poslovanje zabranjuje zlupotrebu dominatnog položaja. Te zloupotrebe se sastoje u:

1) neposrednom i posrednom nametanju neodgovorajuće kupovne kupovne i prodajne cjene ili ostalih uslova razmene,
2) ograničavanju proizvodnje, plasmana ili tehničkog razvoja na štetu potrošača,
3) primjenjivanju nejednakih uslova na iste poslove sa različitim partnerima stavljajući ih na taj način u lošiji konkurentni položaj,
4) uslovljavanju zaključenja ugovora prihvatanjem dodatnih
obaveza koje po svojoj prirodi nisu u vezi sa predmetom ugovora.

Domintna pozicija je takva ekonomska moć koja omogućava tvrtkama da uživaju, odnosno nametnu uslove na tržištu koji ih štite od stvarne konkurencije. Oni poseduju moć neprihvatljivog širenja svoje moći nezavisno od volje svojih konkurenata, kupaca i potrošača.Ovakava pozicija, po pravilu, ne eliminiše ostale konkurentne tvrtke već ih stavalja u poziciju, usled snažnog uticaja, da uslovi konkurentnog nadmetanja najblaže rečeno budu neprihvatljivi. Domintna pozicija se oslanja na nekoliko faktora koji su uzeti sami za sebe nedovoljni da bitnije utiču, ali udruženi umnogome reduciraju veličinu učešća na tržištu. Za svrhu pravnog razmataranja dominantna pozicija postoji kada položaj preduzeća proizilazi iz velikog učešća na tržištu koje je mereno učešćem sledećeg najvećeg subjekta duplo veće ili manje. Evropski sud pravde polazio je od stava da dominatna pozicija postoji onda kada veličina obuhvata 40 % i više. Međutim, u slučaju HofmanLa Roche, a sledeći je imao 27% Sud presuđuje da se radi o dominatnom položaju. ...

S A D R Ž A J

UVOD 3
1 Kartel kao zloupotreba položaja 3
2 Posledica kartelnih sporazuma 5
3 Pravna regulativa zabrane kartela 7
3.1 Konkurencija kao suprotnost kartelima 9
4 Oligopol kao struktura kartelizma 10
ZAKLJUČAK 12
LITERATURA 13