Starateljstvo nad maloletnim licima 2 - diplomski

Advokatski centar za mentalne nesposobnosti definiše “starateljstvo” kao pravni odnos koji sud uspostavlja između punoletne osobe za koju se smatra da nema pravnu sposobnost potrebnu za donošenje ličnih odluka i osobe koja je postavljena da donosi odluke u ime te punoletne osobe. Pravni mehanizam starateljstva u određenom smislu postoji u skoro svakom pravnom sistemu u svetu i široko je prihvaćen kao način zaštite pojedinaca za koje se smatra da su nesposobni da se brinu o sopstvenim interesima zbog problema mentalnog zdravlja (nedovoljne psiho-socijalne razvijenosti), mentalno nedovoljne razvijenosti, degenerativnog oboljenja ili teškog fizičkog ili senzornog invaliditeta. Starateljstvo ima snažan uticaj na živote osoba koje štiti. Iz ovoga proizlazi, da starateljstvo predstavlja zakonom uređenu zaštitu koju država pruža maloletnim licima prema kojima roditelji ne vrše roditeljsko pravo i drugim osobama koje su nesposobne ili nisu u mogućnosti da pruže zaštitu svojoj ličnosti i imovinskim pravima. Iz pojma starateljstva proizlaze i zadaci i svrha ove pravne ustanove, i to se svodi na: pružanje zaštite maloletnim licima prema kojima roditelji ne vrše roditeljsko pravo, obezbeđenje zaštite interesa onih osoba koje su lišene poslovne sposobnosti, pružanje zaštite poslovno sposobnim licima koja iz različitih uzroka nisu u stanju da se sama staraju o svojoj ličnosti, pravima i interesima i na pružanje zaštite imovini čiji je nosilac nepoznat.

Predmet ovog rada, biće starateljstvo nad maloletnim licima. Osnovna svrha i cilj ovog rada jeste da objasni detaljno sadržinu i suštinu ovog vida starateljstva. Rad se sastoji iz sledećih poglavlja:
- vrste starateljstva – u ovom delu rada biće objašnjeni osnovni oblici starateljstva koji postoje u našem pravu;
- starateljstvo nad maloletnicima – u navedenom poglavlju biće u kratkim crtama definisano starateljstvo nad maloletnicima;
- staralac – pojam – kao što i sam naziv kaže, poglavlje se bavi samim pojmom staraoca, vrstama staraoca i sl.;
- stavljanje pod starateljstvo – poglavlje sadrži sledeće teze: postavljanje staraoca, dužnosti staraoca nad maloletnikom, staranje o ličnosti maloletnog štićenika, staranje o imovini maloletnog štićenika i zastupanje maloletnog štićenika;
- poslovna sposobnost maloletnika pod starateljstvom – u ovom poglavlju autor se bavi problematikom zakonskih odredbi koje regulišu odnose pod kojima maloletno lice koje je pod starateljstvom može da bude poslovno sposobno;
- prestanak starateljstva nad maloletnim licima – u ovom poglavlju obrađene su sledeće teze: sticanje poslovne sposobnosti, punoletstvo maloletnog štićenika, zaključenje braka, sudska emancipacija i smrt maloletnog štićenika;
- mesto starateljskog prava u pravnom sistemu; i
- odnos koje društvo ima prema licima koja su bez roditeljskog staranja.

UVOD 4
Glava prva: 6
1 ISTORIJSKI RAZVOJ INSTITUTA STARATELJSTVA 6
Starateljstvo u rimskom pravu 6
1.1 Tutorstvo 6
1.2 Starateljstvo (Cura) 7
Starateljstvo u građanskim zakonicima koji su važili na području naše države 7
1.3 Austrijski građanski zakonik 7
1.4 Srpski građanski zakonik 8
1.5 Opšti imovinski zakonik za Crnu Goru 8
Glava druga: 9
2 PRETHODNE NAPOMENE O STARATELJSTVU 9
2.1 Pojam starateljstva 9
2.2 Vrste starateljstva 9
Glava treća: 14
3 STARATELJSTVO NAD MALOLETNICIMA 14
3.1 Staralac – pojam 15
3.2 Stavljanje pod starateljstvo maloletnih lica 24
3.3 Dužnosti staraoca nad maloletnikom 25
3.4 Staranje o ličnosti maloletnog štićenika 26
3.5 Staranje o imovini maloletnog štićenika 29
3.6 Zastupanje maloletnog štićenika 31
3.7 Poslovna sposobnost maloletnika pod starateljstvom 34
3.8 Prestanak starateljstva nad maloletnicima 36
3.8.1 Sticanje poslovne sposobnosti 36
3.8.2 Punoletstvo maloletnog štićenika 37
3.8.3 Zaključenje braka 38
3.8.4 Sudska emancipacija 38
3.8.5 Smrt maloletnog štićenika 38
Glava četvrta: 38
4 MESTO STARATELJSKOG PRAVA U PRAVNOM SISTEMU 38
Starateljsko pravo 38
Odnos koje društvo ima prema licima koja su bez roditeljskog staranja 40
ZAKLJUČAK 45
LITERATURA 49