Religija i država

Religija i država su tokom istorije bile u odnosima saradnje i konfrontacije. Radi se o dvije administrativne institucije koje imaju svoju moć. Sukob i isprepletenost ovih moći na istorijskoj sceni možemo jasnije sagledati tek nakon pojave Rimskog carstva. U Starom zavetu je određeno da se kraljevi moraju pokoravati sveštenicima. Međutim, hrišćanstvo se vrlo brzo prilagodilo odnosima sa svetovnom vlašću tako da je početni odnos konfrontacije zamijenjen saradnjom. U istoriji su poznati slučajevi krunisanja careva od strane pape i sudelovanje cara u izboru pape. Suština pravnih i političkih odnosa između religije i države kretala se od teokratije do ateističke države. Odvajanje crkvene od svetovne vlasti smatra se jednom od tekovina zapadne demokratije. Prve škole za svetovno obrazovanje organizovala je Protestantska crkva. Danas su škole za svetovno i religijsko obrazovanje potpuno odvojene. Dva su smera približavanja religije i države:
a)fundamentalizam i
b) državna instrumentalizacija religije u političke svrhe.
Fundamentalizam nije svojstven samo za islam, susrećemo ga i u drugim religijama. Govoreći o fundamentalističkom verniku, Bronislav Malinovski kaže: “Za njega jedina religija, njegova vlastita, ne stvara probleme. Ona je Istina, cela Istina i samo Istina. Posebno, ukoliko je fundamentalist, odnosno nesposoban da shvati osnove ljudske vere, on jednostavno zanemaruje većinu religioznih pojava kao “praznoverje”, pridržavajući se svojih vlastitih pogleda kao Apsolutne Istine”. Ako se fundamentalista nađe na političkoj funkciji, on nastoji da spoji funkcije dr.ave i vere, državu tretira kao “bogom-dani” instrumenat za širenje i učvršćivanje vlastite religije. Fundamentalisti smatraju da veru trebaju posredovati milom ili silom kako bi nevjernike preobratili i izveli “na pravi put”. Za fundamentalistu su nevjernici svi oni koji ne pripadaju njegovoj veri, čak i pripadnici drugih vera. Instrumentalizacija religije u političke svrhe kao smer približavanja religije i države se najčešće prepoznaje u državama u kojima dominira jedna religija, odnosno u kojima postoji interes političkih struktura da učvrste svoj položaj tako što će demonstrirajući bliskost sa religijom pridobiti vernike kao potencijalne birače. Ukoliko ne dominira jedna religija, vladajuća birokratija ili opozicija mogu biti zainteresovane za pridobijanje naklonosti pojedinih religija na osnovu koje se razvijaju bliske veze države i religije u opciji preuzimanja i održavanja vlasti. Bilo da se radi o fundamentalizamu ili o instrumentalizaciji religije u političke svrhe, obrazovanje je izloženo direktnim intencijama. Za fundamentalistu je država
sredstvo da se religija nametne milom ili silom. On će i obrazovanje nastojati koristiti za nametanje vlastite religije drugima. “Sveti rat” se shvata kao metod kojim se milom ili silom vera nameće drugima. Obrazovanje je sredstvo da se to uradi milom. Kod onih koji religiju instrumentalizuju u političke svrhe obrazovanje se shvata kao sredstvo za pridobijanje vernika kao potencijalnih birača. Naime, politička birikratija će veronauku nastojati uvesti u svetovno obrazovanje, čak i nedemokratski, ili učiniti neki drugi ustupak crkvi ne iz verskih ubeđenja ili u korist vernika, nego u svrhu pridobijanja vernika za svoju političku opciju.


Literatura:

Savović M., „ Sociologija“, Visoka poslovna škola, Beograd, 2007., str. 67.
Savović M., „ Sociologija“, Visoka poslovna škola, Beograd, 2007., str. 67.
Savović M., „ Sociologija“, Visoka poslovna škola, Beograd, 2007., str. 69.
Videnov A., „ Etika“, Ekonomski fakultet, Beograd, 2001., str 16.



lektira, studentski, poslovna, megatrend, diplomski radovi , magistarski radovi, maturalni radovi, diplomski rad, eseji, maturski radovi, seminarski radovi, diplomski radovi, master radovi, magistarski radovi, domaci radovi, domaci zadaci, projekti, maturalni, maturalne radnje, seminarski, maturski, diplomski, ekonomija, ekonomski, pravo, prava, menadzment, marketing, instalacija, tutorijal, tutorijali, tutorial, baze, baza, sistemi, informatika, ekonomika preduzeca, analiza, racunovodstvo, bankarstvo, osiguranje, spoljnotrgovinsko poslovanje, poreski sistem, politika, inteligencija, psihologija, sociologija, geografija, etika, kultura, fizika, seminarski rad, maturski rad