Problemi ishrane

Maturski, seminarski i diplomski radovi iz biologije i ekologije.

Zdrava ishrana je osnova za pravilan psihofizički rast i azvoj, a posebno za decu i adolescsente. Danas su sve češće bolesti nepravilne ishrane. Ispitivanje je izvršeno na 78 srednjoškolaca – 45 muških i 35 ženskih, izračunavanjem BMI=TT/TV2 gde vrednost ispod 18.5 upućuje na neuhranjenost, a iznad 35 na gojaznost. Ispitanici su popunjavali anketne upitnke i na osnovu njih se došlo do zaključka da lošije navike u ishrani imaju devojke, kao i problema sa težinom. Poremećaji u ishrani su osnova za mnoge bolesti kod odraslih i zato društvo treba da ulaže u edukaciju mladih i preveciji ovih poremećaja.
ključne reči: ishrana, gojaznost, neuhranjenost, adolescenti

ABSTRACT

Healthy food is a base for corect growing of adolescents. Nowadays, deseases caused with bad and fast food are verz freqent. In our research participated 78 pupils 17 years old – 45 male and 33 female. Our results tell us that girls have worse habits in nutrition. They have problems with weight very often. Deseases caused with bad and fast food are base for many adult illness. Society has to develope education of young people to prevent many serious disturbances of health.
key word: nutrition, obesity, thinness, adolescents

Uravnotežena i zdrava ishrana je jedna od osnova za pravilan psihofizički rast i razvoj, a posebno za najvulnerabilnije kategorije- decu i mlade u adolescentnom periodu. Oni su najpodložniji uticajima sredine- porodice, školi i mas- medijima. Ulaganje u formiranje pravilnog stava o ishrani i odnosu prema svom telu i psihi su osnova za formiranje zdravog i samosvesnog mladog čoveka. To je zaista karika gde zajednica ne treba štediti znanje, umeće i novčana sredstva.

Hrana ima sledeće fiziološke funkcije
1.gradivnu
2.održavanje stalne telesne temperature
3.regulacionu. (1,2)

U osnovima zagađenosti atmosfere, vodotoka i zamljista i nekritičnog korišćenja hemijskih i hormonskih preparata u poljoprivredi i stočarstvu, na trpezu sve češće stižu namirnice sumnjivih nutrutivnih vrednosti i biološke, biohemijske i toksikološke ispravnosti. Stoga je razviti kritički, samosvestan i aktivan stav prema ishrani jedan od osnovnih zadataka ekologije i higijene ishrane. Za pravilan razvoj ishranom se mora obezbediti bar 50-tak nutritivnih elemenata(1). U ishrani gde nema predstavnika iz svake grupe namirnica, javljaju se ozbiljni deficiti tamo i gde hrane ima u izobilju.

Patološka stanja i bolesti koje nastaju zbog hroničnog neprikladne ishrane mogu se podeliti u tri velike skupine:
1.gojaznost
2.proteinsko-energetska pothranjenost
3.specifične deficitne bolesti ( rahitis, sederopenijska anemija) (3)

Gojaznost je pojava prekomernog nagomilavanja masti u organizmu. S obzirom da gojaznost nosi povecan rizik od dijabetesa i kardiovaskularnih bolesti, i stvara probleme u psihičkom, socijalnom i profesionalnom napredovanju individue, treba se posvetiti njenoj prevenciji kod mladih osoba. U prologu tome idu podaci da je jedna trecina gojaznih osoba bila gojazna u adolescenciji.

Proteinsko energetska pothranjenost je patološko stanje izazvano hroničnim nedostatkom energije i proteina u ishrani ili složenim deficitom i jednog i drugog(4). Mnogi deficiti su praktično bezopasni za odrasle, ali kod dece i adolescenata ostavljaju katastrofalne posledice.