Centralna banka kao učesnik na tržistu novca

Nova tema  Odgovori 
Podelite temu sa drugarima: ZARADITE PRODAJOM SVOJIH RADOVA
 
Ocena teme:
  • 0 Glasova - 0 Prosečno
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
Autor Poruka
derrick Nije na vezi
Posting Freak
*****

Poruka: 3,085
Pridružen: Jul 2009
Poruka: #1
Centralna banka kao učesnik na tržistu novca
[Slika: 32376133.png]

Bankarski sistem jedne zemlje određuju vrste bankarskih organizacija, način na koji su osnovane, prava upravljanja, obaveze održavanja, likvidnost i snošenje rizika.

Centralna banka je jedna od najznačajnijih institucija u svakoj zemlji. Za centralnu banku Will Regers kaže: "od početka svijeta tri su velika otkrića: vatra, točak i centralno bankarstvo"

Osnovni razlog formiranja centralnih banaka u istoriji je potreba države da prikupi sredstva koja su joj potrebna za pokriće svojih izdataka.Cenralna banka je neprofitna organizacija, što svakako nije slučaj s ostalim bankama.Centralna banka takođe ne uspostavlja direktne kreditne odnose s nebankarskim sektorom, osim s državom.Zato možemo reći da ne postoje konkurentni odnosi između centralne banke i drugih banaka.

Centralna banka treba da bude odgovorna za vođenje monetarne politike, gdje pre svega govorimo o:
stabilnost cijena
ekonomski rast
puna zaposlenost
stabilan platni bilans
Međutim, prednost se daje stabilnosti cijena, čime valarizuje značaj stabilnosti nacionalne valute za ravnotežna privredna kretanja.
S jedne strane strane centralna banka je novčana industrija u mjeri u kojoj formira opticajni novac, a s druge strane je bankarska institucija koja upostavlja kredite i depozitne poslove s bankama, državom i inostranstvom.
Centralna banka je takođe odgovorna za uspostavljanje likvidnosti makroekonomskog sistema, snabdevajući poslovne banke potrebnim sredstvima i kreditima.Centralne banke se javljaju kao zajmodavci u krajnjoj instanci. Ovim se održava osjećaj relativne monetarne stabilnosti i sigurnosti tržišnih sektora.


Formiranje i nastanak centralne banke u Srbiji

Kroz istoriju, centralne banke, su se razvijale od privatnih industrija do nacionalnih banaka.Bankarski sistem Srbije sličan je drugim zemljama. Sastoji se od centralne banke, različitih vrsta bankarskih organizacija i nebankarskih finansijskih organizacija.
Prvi zakon o novcu u Kneževini Srbiji donešen je 1873. godine. Nakon "majske konferencije" 1884. godine odlučeno je da se osnuje Narodna banka Srbije. Već 1894. godine odobrena je uprava banke i imenovan prvi guverner. U toku prvog Svjetskog rata mijenja lokacije (Kruševac, Niš, Solun), ali bez obzira na ove prepreke, tadašnja NBS je odlično funkcionisala. Daljim razvojem događaja 1918. godine nastaje Narodna banka Kreljevne Srba, Hrvata i Slovenaca. Nakon Drugog svjetskog rata, formira se Narodna banka Savezne Republike Jugoslavije, koja je preteča današnjoj Narodnoj banci Srbije .Do juna 1993. godine važio je decentralizovani centralno-bankarski sistem koji je usvojen Ustavom iz 1974. godine. Analize su kasnije pokazale da je taj sistem neefikasan. Neefikasnost je bila uzrokaovana sledećim riješenjima:

1)Postojala je podjela monetarne vlasti između federacije i federalnih vlasti
2)Centralna banka (NBJ) nije imala institucionalnu nezavisnost u odnosu na izvršnu vlast
3)Savet i guverner bili su izabrani od strane republičkih banaka, što je dovodilo do pristrastnosti
4) Postojala je decentralizacija kontrolne funkcije.
Ovdje se jasno vidi uticaj političkih faktora na sprovođenje monetarne politike. Tokom 1997. i 1998. godine, ubrzan je proces izdvajanja Republike Crne Gore, što je za posledicu imalo izdvajanje glavne filijale u Podgoricu.
Dalje 1999. godine iz Narodne banke Srbije izdvaja se i filijala iz Prištine. Došlo je do razgrađivanja savezne države i time su stvoreni uslovi za formiranmje narodne banke Srbije, koja će biti Centralna banka Republike Srbije kao samostalne države.

----------------------------------------------------------------
„ Uloga NBS je određena Ustavom Srbije i Zakonom o NBS koji je usvojen 2003. godine .
Zakon o Narodnoj banci Srbije “Sluzbeni glasnik Republike Srbije” br.72/2003
Zakon o Narodnoj banci Srbije “Sluzbeni glasnik Republike Srbije” br. 72/2003


Osnovni cilj NBS je postizanje cijenovne stabilnosti tj. očuvanje kupovne snage dinara kao nacionalne valute, koai njen devizni kurs. Pored osnovnog, važan je i dodatni cilj očuvanja finansijske stabilnosti zemlje.

Prema zakonu NBS je samostalna i nezavisna u obavljanju svojih funkcija. Na osnovu utvrđenih ciljeva ekonomske politike, NBS samostalno utvrđuje projekcije rasta monetarnih i kreditnih agregata. NBS je pravno lice, zbog čega se upisuje u registar pravnih lica, ima svoj statut koji potvrđuje Narodna skupština Republike Srbije.
NBS može organizovati filijale, koje se nalaze pod njenom kontrolom. U okviru NBS posluje specijalizovanih organizacija za izradu novca i kovanica.“
Osnovne funkcije NBS su:
1)utvrđuje i sprovodi monetarnu politiku
2)samostalno vodi politiku kursa dinara
3)čuva devizne rezerve i upravlja njima
4)izdaje novčanice i kovani novac
5)utvrđuje i kontroliše funkcionisanje platnog prometa u zemlji i inostranstvu
6)izdaje, oduzima dozvole za rad
7)obavlja Zakonom utvrđene poslove za Republiku Srbiju8) obavlja i druge poslove utvrđene zakonom

Jedna od osnovnih funkcija NBS jeste sprovođenje monetarne politike. Zato NBS koristi sledeće mehanizme i instrumente:
1)izdaje kratkoročne hartije od vrijednosti
2)operacije na otvorenom tržištu
3)diskontne poslove
4)kratkoročne kredite
5obavezne rezerve banaka kod NBS
6)ekonomsku stopu
7)utvrđuje mjere za održavanje likvidnosti banaka
8)utvrđuje druge instrumente monetarne politike

NBS izdaje HOV koje glase na domaću ili stranu valutu.NBS može kupovati od banaka hartije od vrijednosti uz mogućnost da ih proda pre isteka roka dospeća.NBS odobrava kredite bankama s rokom dospeća do godinu dana, pri čemu NBS utvrđuje vrstu i kvalitet HOV na osnovu kojih odobrava kratkoročne kredite. NBS može odobriti kredit i Republici Srbiji radi nelikvidnosti budžeta. Svi krediti se moraju vratiti NBS do kraja budžetske godine. NBS takođe utvrđuje visinu obavezne rezerve banaka
Eskontna stopa koju utvrdi NBS je najniža kamatna stopa po kojoj je NBS spreman da daje kredite bankama zajedno s Republikom Srbijom. NBS na osnovu posebnog ugovora utvrđuje visinu kamatnih stopa na sredstva RS na koja NBS plaća kamatu.

Da bi očuvala likvidnost NBS propisuje:
1) uslove i način odobravanja kreditnih olakšica
2) uslove i način obezbeđenja likvidnosti isplate depozita fizičkih i pravnih lica kod banaka.
3) druge mjere za obrazovanje likvidnosti
Takodje NBS je ovlaštena da izdaje novčane jedinice i kovani novac,tako sto utvrđuje opoene i osnovna obilježja novčanica i kovanog novca.
Imovina NBS

NBS koristi imovinu Republike Srbije u obliku:
1) dinarskih i deviznih kratkoročnih i dugoročnih plasmana
2) deviznih sredstava
3) hartija od vrijednosti
4) pokretnih i nepokretnih stvari
Obavljajući svoje poslove NBS ostvaruje prihode od:
- kamata i drugih prihoda
- kamata na kredite
- od naknada za vrsšnje usluga
- kupovinom i prodajom HOV
- od pozitivnih kursnih razlika
Od prihoda koja ostvari NBS je dužna da izmiri sve rashode koji su nastali u toku poslovanja. Kapital NBS sastoji se od osnovnog kapitala i posebnih rezervi
Minimalni osnovni kapital NBS iznosi 10 milijardi dinara i formira se iz viska prihoda nad rashodima.
Posebne rezerve formiraju se iz viška prihoda nad rashodima u visini 30 ostvarenog prihoda nad rashodima.
Da bi efikasno djelovala i obavljala svoje funkcije, potrebno je da ima institucionalnu nezavisnost. Realna osnova za nezavisnost gradi se na osnovu povjerenja koje je NBS izgradila kod svih transaktora.
Povjerenje se gradi na osnovu :
1) sposobnosti centralne banke da pruža kvalitetne analize o privrednim kretanjima
2) sposobnosti centralne banke da u parlamentarnim demokratijama daje nestranačke savjete vladi
3) uslov za faktičku samostalnost je i relativno razvijeno tržiste kapitala
4) bitna je i puna afirmacija poslovnih banaka kao samostalnih finansijskih institucija.

8.Organi NBS
NBS ima svoje organe koji joj omogućavaju da obavlja svoje poslove,ti organi su:
1) MONETARNI ODBOR NBS
2) SAVJET NBS
3) GUVERNER NBS
Monetarni odbor čine guverner i viceguverneri NBS. Monetarni odbor je zadužen za utvrđivanje monetarne politike, tako sto definise:
1) uslove i način izdavanja kratkoročnih HOV
2) uslove i način pod kojim NBS sprovodi operacije na otvorenom trzištu
3) politiku odobravanja kratkoročnih kredita
4) politiku kursa dinara
5) način upravljanja deviznim rezervama
6) eskontnu stopu
7) osnovicu za obračunavanje obavezne rezerve
Sjednice monetarnog odbora se održavaju najmanje jednom u 15 dana, ako je prisutno najmanje 2/3 članova. Monetarni odbor donosi odluke većinom glasova prisutnih članova, a u slucaju kad se desi izjednačen broj glasova, presuđuje glas guvernera ,koji predsjedava sjednicama Monetarnog odbora. Sjednicama takođe prisustvuje i ministar nadležan za poslove finansija, ali on nema pravo glasa.
Kao što je već prethodno navedeno NBS sarađuje s Narodnom skupštinom i konsultuje oko obavljanja poslova i svojih članova.
Zato se na predlog odbora Narodne skupštine nadležnog za finansije, bira guverner. Guverneru mandat traje 5 godina uz pravo ponovnog izbora.Guverner može biti lice koje ispunjava opste uslove za rad u drzavnim organima, ima visoku stručnu spremu i odgovarajuće radno iskustvo u oblasti ekonomije, finansija i bankarstva.
Na početku svog mandata guverner imenuje viceguvernera koji ce ga zamjenjivati ako je on sprijecen da obavlja svoj posao.Guverner je nadležan za ostvarivanje ciljeva NBS i on:
 sprovodi oluke Monetarnog odbora i Savjeta
 odgovoran je za organizaciju i poslovanje NBS
 priprema akte iz nadležnosti NBS
 obavlja i druge poslove utvrđene zakonom
Sedam dana prije neke sjednice Savjeta, guverner je dužan da dostavi izvještaj o:
 sprovođenju monetarne politike
 izdavanju i oduzimanju dozvola za rad

NBS ima tri do pet viceguvernera i četiri člana koje bira Narodna skupština na pet godina. Na prijedlog Guvernera Savjet:
 usvaja finansijski plan NBS
 usvaja godišnji račun NBS
 utvrđuje jedinstvenu tarifu po kojoj NBS naplaćuje naknade za izvršene usluge
 utvrđuje visinu zarada guvernera i viceguvernera
 utvrđuje listu radnih mjesta
 vrši izbor ovlaštenog revizora.
Sjednice Savjeta se održavaju po potrebi, a najmanje jednom u tri mjeseca. Odluke u okviru sjednica Savjeta se donose većinom glasova od ukupnog broja članova Savjeta.
Jednom godišnje je Savjet dužan da podnese izvještaj Narodnoj skupštini.
U odnosu Guvernera,za clanove Savjeta definisana su ogranicenja u njenoj aktivnosti van NBS.
1) ne mogu biti poslanici u Narodnoj skupštini, članovi vlade, članovi sindikalnih organizacija, članovi upravnih i nadzornih odbora, spoljni saradnici banaka, drugih finansijskih organizacija.
2) ne mogu imati akcije,osnivačke uloge ili dužnicke hartije od vrijednosti banaka, drugih finansijskih organizacija i revizorskih organizacija koje kontroliše NBS.
Guverner, viceguverner i članovi Savjeta dužni su da posle izbora Narodnoj skupštini daju pismenu izjavu da ne posjeduju akcije ili osnivačke uloge.
Guverneru, viceguverneru i članovima Savjeta prestaje funkcija prije isteka mandata:
1) ako to sami traže
2) ako im radni odnos prestane zbog ispunjenja uslova za starosnu penziju
3) u slučaju razrješenja s te funkcije




Razješenja s funkcije su moguća ako:
1) su pravosnažno osuđeni za krivično djelo
2) ako se utvrde da nestručno i nesavjesno obavljaju funkciju
3) ako se na osnovu nalaza i mišljenja nadležne zdravstvene ustanove utvrdi da su zbog zdravstvenog stanja trajno izgubili radnu sposobnost za vršenje te funkcije
4) ako ne dostave ili dostave lažnu izjavu o relevantnim podacima
5) ako se utvrdi da ne ispunjavaju uslove za izbor
Pri tome, Savjet utvrđuje ispunjenost uslova za prestanak funkcije i pokreće postupak pred Odborom za finansije Narodne skupštine u roku od 60 dana od dana utvrđivanja tih uslova. Narodna skupština donosi odluku o prestanku funkcije, odnosno razrješenju Guvernera.


PORUČITE RAD NA OVOM LINKU >>> SEMINARSKI
maturski radovi seminarski radovi maturski seminarski maturski rad diplomski seminarski rad diplomski rad lektire maturalna radnja maturalni radovi skripte maturski radovi diplomski radovi izrada radova vesti studenti magistarski maturanti tutorijali referati lektire download citaonica master masteri master rad master radovi radovi seminarske seminarski seminarski rad seminarski radovi kvalitet kvalitetni fakultet fakulteti skola skole skolovanje titula univerzitet magistarski radovi

LAJKUJTE, POZOVITE 5 PRIJATELJA I OSTVARITE POPUST
13-01-2010 05:50 PM
Poseti veb stranicu korisnika Pronađi sve korisnikove poruke Citiraj ovu poruku u odgovoru
Nova tema  Odgovori 


Verovatno povezane teme...
Tema: Autor Odgovora: Pregleda: zadnja poruka
  Nemačka Centralna banka Dzemala 0 1,500 14-09-2011 09:31 PM
zadnja poruka: Dzemala
  Evropska Centralna banka Dzemala 0 1,355 14-09-2011 09:27 PM
zadnja poruka: Dzemala
  Usmerenost na korisnike na principu menadžmenta kvaliteta hotela Hyatt Dzemala 0 1,563 17-08-2011 07:15 PM
zadnja poruka: Dzemala
  Razvojot na kulturniot turizam kako del od opštestvenata kohezija na republika makedo profesorXXX 0 1,084 27-05-2011 03:04 AM
zadnja poruka: profesorXXX
  Mogućnosti uvođenja kastodi poslova na Crnogorskom tržistu kapitala profesorXXX 0 787 25-05-2011 04:12 PM
zadnja poruka: profesorXXX

Skoči na forum: