S T R A T E G I J A

U V O D


Strategija je jedna od najvažnijih upravljačkih odluka menadžera.
Menadžerima na raspolaganju stoje različite strategijske alternative koje mogu koristiti da bi uspeli u ostvarivanju organizacionih ciljeva.
Strategija je neophodna u okruženjima gde postoji visok stepen konkurencije, opasnost od likvidacije i strah od preuzimanja.
Postoje različite vrste strategija: akvizicija, zajednička ulaganja, rast, preuzimanje itd.
Ovaj seminarski rad je pokušaj, koji će nadam se biti i uspešan, da se obradi osnovni pojam, značaj i vrste strategija.

UVOD 2

SADRŽAJ 3

POJAVA I POJAM STRATEGIJE 4

ZNAČAJ STRATEGIJE 5

VRSTE STRATEGIJA I MOGUĆE OPCIJE 6

FORMULISANJE STRATEGIJA 8

STRATEGIJSKI MENADŽMENT 10

ZAKLJUČAK 11

LITERATURA 12



POJAVA I POJAM STRATEGIJE


Pojam strategija se pojavljuje u ekonomiji i poslovnoj ekonomiji sredinom 20 veka. Reč strategija vodi poreklo od grčkih reči “stratos”-vojska i “ago”-voditi. Pojam je preuzet iz vojne terminologije i odnosi se na veštinu uspešnog vođenja ratnih operacija. Ona znači osmatranje neprijatelja, koordiniranje sopstvenih aktivnosti i traženje načina da se nadmudri neprijatelj.
Od sredine veka pojam strategije se koristi u oblasti menadžmenta i vezuje se za određeni tip odluka koje menadžeri donose a one najčešće imaju dugoročnu orijentaciju, vezane su za sticanje prednosti nad drugima i za određeno područje poslovne aktivnosti, zahtevaju angažovanje najširih resursa, pod velikim su uticajem vrednosti, normi i očekivanja širokog kruga steikholdera . Strategijske odluke su povezane sa opštim pravcima i dugoročnom politikom dok su taktičke odluke vezane za kratkoročne i dnevne funkcije.
Postoje dva pristupa definisanju strategije- stariji i noviji.
Stariji su dominirali 60-tih godina. Piter Draker je dao svoj doprinos u knjizi “Praksa menadžmenta” i napravio razliku svih odluka koje menadžeri donose na strategijske i taktične. Alfred Čendler smatra da strategiju treba posmatrati kao određivanje osnovnih dugoročnih ciljeva i zadataka preduzeća i definisanje kursa akcije i alokacije resursa neophodnih za ostvarivanje postavljenih ciljeva. U svom daljem radu analizirao je odnos strategije i strukture za koji je tvrdio da mora biti dvosmeran. Kenet Endrjuz vidi strategiju kao skup odluka kojima organizacija definiše ciljeve, svrhu postojanja i planove za ostvarivanje ciljeva. Strategija predstavlja šablon za postizanje uspeha. On ističe i da je strategija preduzeća rezultat određenog organizacionog procesa koji se nemože odvojiti od strukture, ponašanja i kulture preduzeća.
Igor Ansof strategiju posmatra u kontekstu odnosa organizacije i njenog okruženja. On tvrdi da strategija predstavlja jednu od odluka kojima se usmerava ponašanje organizacije i doprinosi ostvarivanju ciljeva, uvažavanju odnosa organizacije i eksternog okruženja ali i utvrđivanju pravila u internim odnosima u organizaciji.
Opšta ocena starih radova o strategiji je da su autori dosta lutali da bi napravili razliku između pojmova strategija i poslovna politika.
Noviji ili uži pristupi nastali su 70-80-ih godina 20 veka. Po ovoj grupi strategija se posmatra kao specifičan način za ostvarivanje ciljeva. Svaki cilj može da se ostvari na više načina. Strategija podrazumeva traženje načina za njihovo ostvarivanje gde se uzimaju u obzir faktori iz organizacionog okruženja i internih mogućnosti. Strategija je jedan način za ostvarivanje ciljeva preduzeća. Strategija pomaže u izboru najboljeg puta ka ostvarivanju tih ciljeva poslovanja.
Strategijske odluke određuju sveukupni pravac u kome se kreće preduzeće u zavisnosti od promena u okruženju. Strategiju netreba vezivati za samo važne i značajne odluke.
Osnovni elementi strategije su: proizvodno-tržišna orijentacija-definicija proizvoda, konkurentska prednost-načini na koje će preduzeće biti bolje od drugih, sinergija-korišćenje zajedničkih efekata, fleksibilnost-prilagođavanje.